Van wie is de stoep? Deelfietsen in openbare ruimte

In steeds meer gebieden zijn inmiddels commerciële aanbieders van deelscooters en deelfietsen actief. Daarbij worden scooters en fietsen op de stoep geparkeerd. Dit roept de vraag op in hoeverre de openbare ruimte gebruikt mag worden voor het stallen van deelscooters en deelfietsen.

 

[Dit artikel verscheen eerder in Vexpansie 2021-2. | Tekst: Maaike de Wit]

 

Het Hotel had op de stoep voor haar deur een aantal fietsen geplaatst, met een kettingslot afgesloten en voorzien van een sticker met daarop een nummer. Volgens de gemeente was dit commercieel uitstallen van fietsen in strijd met de APV. Volgens artikel 4.3 van de APV is het namelijk verboden om zonder vergunning voorwerpen op de weg te plaatsen en/of te hebben, tenzij het gaat om voertuigen. Citaat:

 

Artikel 4.3
Voorwerpen en stoffen op, aan, in of boven de weg
1. Het is verboden zonder vergunning van het college voorwerpen of stoffen op, aan, in of boven de weg te plaatsen, aan te brengen, te hebben of te storten.
2. Het verbod geldt niet voor:
[…]
c. voertuigen, met inbegrip van kinderwagens, kruiwagens en dergelijke kleine voertuigen;
[…]

De gemeente had het Hotel daarom een zogenoemde last onder dwangsom opgelegd, een sanctiebesluit waarbij het Hotel werd verplicht om de fietsen weg te halen op straffe van een boete. Het Hotel vecht het besluit aan.

 

Oordeel rechtbank
De rechtbank gaf de gemeente gelijk. Het plaatsen van fietsen kon volgens de rechtbank vergeleken worden met winkeluitstallingen, die evenmin niet zijn toegestaan op de stoep. Ook het stallen van de fietsen werd immers uit commerciële overwegingen gedaan. Volgens de rechtbank was niet gebleken dat de fietsen in gebruik waren bij de hotelgasten of medewerkers. De fietsen leggen beslag op de openbare ruimte in het private belang van de onderneming dat ten koste ging van de publieke functies van de ruimte. Juridisch vertaald waren de fietsen daarom aan te merken als ‘voorwerpen’ in de zin van de APV – die niet op de stoep mogen worden geplaatst – en niet als ‘voertuigen’, die wel in de openbare ruimte mogen worden gestald.

 

Het Hotel gaat in hoger beroep.

 

Oordeel Raad van State
In hoger beroep krijgt het Hotel gelijk. Het Hotel had in hoger beroep onder meer aangevoerd dat de fietsen niet waren uitgestald met een commercieel oogmerk, maar bedoeld waren voor gebruik door hotelgasten en hotel-medewerkers. Daarom waren het voertuigen (en niet: voorwerpen) en mochten ze wel op de stoep worden gezet.
Het Hotel krijgt van de Raad van State gelijk, maar om andere redenen. Geoordeeld wordt volgens de tekst van de APV dat onder het begrip ‘voertuig’ ook een fiets valt en dat nergens uit de APV blijkt dat fietsen die door een hotel worden ingezet niet langer als ‘ voertuig’ kunnen worden beschouwd. Aangezien het zogenoemde legaliteitsbeginsel met zich meebrengt dat bij sancties zoals een last onder dwangsom heel duidelijk moet zijn omschreven voor welke handelingen men een sanctie kan krijgen, kon de gemeente niet op grond van de APV een sanctie opleggen.

 

De ‘wijze les’ voor de praktijk
Amsterdam zal haar APV op dit punt moeten aanpassen om alsnog handhavend te kunnen optreden tegen de manier waarop het Hotel gebruik maakt van de stoep. De wijze les uit deze uitspraak is dus dat als een gemeente het stallen van (deel)fietsen en (deel)scooters op de stoep/ het openbaar gebied aan banden wil leggen, dit expliciet in de APV moet worden beschreven.

 

> Tekst: Maaike de Wit, advocaat partner Straatman Koster Advocaten

Tags

deelfietsen deelmobiliteit wet

Bekijk meer artikelen

Succesvol mobiliteitsplan rondom Formule 1 in Zandvoort

Na 36 jaar afwezigheid werd weer een Formule 1 race gereden op het circuit van Zandvoort. Hoe komen zo’n 195.000 bezoekers zo efficiënt en duurzaam mogelijk naar het circuit?

Lees meer

Parkeerdetectie vanuit de lucht

In de wereld van mobiliteit zijn drones niet meer weg te denken. Parkeeronderzoek kent vele methoden, echter nog niet met de inzet van drones.

Lees meer

Parkeerkorting voor elektrische auto’s vanaf volgend jaar

Gemeenten mogen vanaf volgend jaar lagere parkeertarieven rekenen voor elektrische auto’s en auto’s die op waterstof rijden. Het kabinet is van plan de Gemeentewet daarvoor aan te passen.

Lees meer

Deelmobiliteit: leren van parkeren

Het feit dat wetenschappers regelmatig bezig zijn met parkeren is al een enorme ontwikkeling. De sector is volwassener geworden. Parkeerprofessionals worden vaak al in een vroeg stadium betrokken.

Lees meer

Markante personen uit de parkeerwereld: Hans van Roosmalen

De visie van Hans van Roosmalen op gemeentelijk parkeren.

Lees meer

Parkeren met maximale tijdsduur afgeschaft

Op sommige plekken in Amsterdam kan men in bepaalde gevallen ook tegen een laag tarief, voor een beperkte tijd parkeren. Wie er langer staat, ontvangt een parkeerbon. De Hoge Raad heeft echter bepaald dat dit niet mag.

Lees meer
1 2 3 9